Củ ráy ngứa (ráy dại) là thân rễ cây ráy mọc hoang ở bờ bụi, rừng núi nơi ẩm mát, trông hơi giống cây môn nhưng có độc, chạm vào nhựa đã thấy ngứa.

Ráy chủ yếu mọc tại các khu vực ẩm ướt hoặc rừng ẩm thấp. Cây sống hoang dại chủ yếu bên phía nước bạn; ngoài ra cũng có thể nhìn bắt gặp tại các nước lân cận bao gồm vùng Hoa Nam Trung Quốc, Lào và Campuchia (Kdat norar), Châu Úc…

Bạn đang đọc: Củ ráy có tác dụng gì? 10 bài thuốc từ củ ráy và một số lưu ý khi sử dụng

Ráy là một dạng thực vật mềm, phần dưới mọc leo có khi lên tới 5m còn phần trên thì đứng cao từ 0,3 đến 1,40 m. Phần thân ở dưới thì có hình cầu và từ đấy mọc lên những lá dài. Củ Ráy có các đốt nhỏ và trên thân có lông màu nâu.

Hình ảnh củ ráy và cây ráy
Hình ảnh củ ráy và cây ráy

Lá Ráy dài, hình tim, đầu nhọn và đôi khi không đối xứng. Phiến lá cao 8 – 45cm, dài 10 – 50cm và nhị hoa từ 15 – 120cm.

Bông Ráy thuộc dạng lá vòng với cuống nằm gần phía dưới, cây con mọc ngay ở trên và ngoài cùng là một phần không thụ. Quả là màu vàng, biến sang nâu đỏ lúc chín và có lá ở phía dưới của nó.

Thu hái: Người nông dân còn bứng những cây cổ thụ từ 2 đến 3 năm đổ đi rồi nhổ rễ con mang về vườn vò và làm sạch sẽ bùn đất. Sau đó chặt loại bỏ rễ con và lột sạch phần vỏ ngoài đem hong nắng hoặc sử dụng tươi sống. Trong cây Ráy có nhiều hoá chất tạo ngứa vì vậy người ăn phải thận trọng và mang găng tay nhằm hạn chế kích ứng da.

Tác dụng của củ ráy

Củ ráy có tác dụng gì
Củ ráy có tác dụng gì

Là loại củ có chát gây ngứa và tinh bột. Ngoài ra trong lá ráy còn có một số chất như Cyanur, tinh bột, flavonoid, coumarin và saponin….

Trong Đông y, người thầy thuốc hay chà xát củ Ráy ở chỗ có cây gai làm ngứa ngáy tấy. Ngoài ra, củ Ráy cũng được dùng trị cảm mạo, rắn cắn, lở loét và ngứa.

Tại Quảng Tây (Trung Quốc) , nhân dân thường dùng nước nấu từ củ Ráy làm thuốc trị ghẻ ngứa gây rụng sạch tóc (mọc trở lại), tiêu độc chống sốt rét.

Bài thuốc từ củ ráy theo đông y

Bài thuốc từ củ ráy
Bài thuốc từ củ ráy

Đông y Việt Nam hay dùng củ ráy để chế cao dán mụt nhọt và trị được khá nhiều bệnh:

1. Chữa Cảm mạo không ra mồ hôi bằng củ ráy

Củ ráy giã nát bọc vào vải màn đánh gió khắp người, đến khi thấy ngứa là biết bệnh lui.

2. Trị Rắn cắn bằng củ ráy

Tùy theo độ tuổi, dùng 10 – 20g củ ráy giã nát, một nửa đắp lên vết cắn, một nửa khuấy nước cho uống (nếu uống thấy ngứa chứng tỏ nọc độc đã hết).

3. Trị Lở ngứa lâu ngày bằng củ ráy

Củ ráy gọt sạch xắt mỏng nấu với muối đem xông, nếu diện ngứa rộng thì đem ra rửa (không pha nước lạnh) mỗi ngày 1 lần.

4. Trị Đờm tắc nghẹn cổ bằng củ ráy

Củ ráy 4 – 8g tùy theo độ tuổi, xắt mỏng, rửa sạch bằng nước gạo, sắc đặc cho uống.

5. Trị Sốt rét bằng củ ráy

Củ ráy đào về gọt vỏ, xắt mỏng 3mm ngâm nước vo gạo 1 ngày đêm, rửa sạch hong chín phơi khô tẩm nước muối và gừng 1 ngày đêm, sấy khô, khi gần lên cơn thì sắc uống

6. Bị ong đốt (chích) hãy sử dụng củ ráy

Cắt 1 miếng củ ráy xây lên sẽ hết đau.

7. Trị mụn nhọt

Sử dụng từ 80 – 100g củ Ráy cùng với 60g củ Nghệ, rửa sạch để khô nước, cho lên bếp thêm ít dầu vừng vào đun sôi cho nhừ. Khi củ chín thì cho thêm dầu thông sáp ong vào quấy đến khi hoà tan hoàn toànchờ nguội. Phết hỗn hợp cao lên gạc đắp trên vết thương giúp tiêu viêm, làm hết sưng đau do mụn nhọt gây ra.

Củ ráy có tác dụng trị mụn nhọt
Củ ráy có tác dụng trị mụn nhọt

8. Bài thuốc Trị chứng thấp khớp ( thống phong) với củ ráy

Sao vàng các loại thuốc: Củ Ráy (thái lát, phơi nắng cho thật khô) và chuối hột xanh đã phơi khô. Sắc dùng hàng ngày.

Sao vàng hạ thổ một số thảo dược: Củ Ráy 4g, Chuối hột rừng 3g, Bài giải 2g và mướp đắng 1g Sao cho vàng rồi hạ thổ ngay. Sử dụng 10g thuốc cho 1 thang. Sắc 2 – 3 lần mỗi ngày và uống đến khi bệnh khỏi.

9. Trị cao huyết áp vì béo phì hoặc do bệnh thận bằng củ ráy

Củ Ráy Gọt vỏ cắt lát mỏng rồi rửa với nước gạo chừng 3 tiếng đồng hồ. Sau đó vớt ra rửa kỹ lại với nước sạch, hong khô ráo và rang với lửa than. Chuối hột ương (gần chín) thái mỏng, phơi thật khô. Lấy 1 nắm chuối hột cùng 1/3 nắm củ Ráy hãm với 1 lít nước đến khi hết 1 chén nước. Chia lượng thuốc sắc này uống 2 lần nhỏ trong ngày.

10. Trị viêm da cơ địa bằng củ ráy

Củ ráy 50g đem rửa sạch, cắt miếng và nấu cùng với 250ml dầu trẩu đến khi củ thâm đen rồi loại bỏ bã. Tiếp tục cho 30g Hồng Đơn đã phơi sạch vào quấy cùng và nấu với lửa nhỏ liên tục đến khi Hồng Đơn ra hết nước. Xịt nước cho bốc hơi trong khi cao đang nóng (vừa xịt vừa lắc) giúp loại bỏ độc tố trên cao. Thoa cao lên vùng da bị viêm da cơ địa, sử dụng 1 lần/ngày.

Một số lưu ý khi sử dụng củ ráy

Một số lưu ý khi sử dụng củ ráy
Một số lưu ý khi sử dụng củ ráy

Củ Ráy có chứa chất tạo ngứa ngáy, dễ kích ứng niêm mạc cổ họng và miệng vì thế phải hết sức cẩn thận khi sơ chế và dùng.

Chú ý: Nếu bị ngứa vì ráy thì giã một miếng gừng, vắt lấy nước mà rửa. Nếu uống quá liều bị ngứa thì lấy nước gừng mà súc miệng.

Ráy là loài cây mọc hoang dại tại một vài nơi trên Việt Nam. Tuy có nguồn gốc từ thiên nhiên song Ráy có độc tính, chống chỉ định và tác dụng phụ. Quý bạn đọc cùng người thân không được tuỳ tiện dùng hay làm theo bài thuốc kinh nghiệm. Quý bạn đọc nên gặp bác sĩ nhằm biết được tình trạng cơ thể và tham khảo ý kiến. Hãy đăng tải bài viết nếu cảm thấy cần thiết. Chúng tôi hy vọng có thêm phản hồi cũng như những giúp đỡ của quý bạn đọc cho bài viết tiếp theo.

Trên đây chúng tôi đã chia sẻ cho các bạn tham khảo về củ ráy hi vọng sẽ giúp ích.

Cảm ơn Bạn đã theo dõi chúng tôi: https://dongyloian.com/

 

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *